Je kent je regels. Toch wijk je af.
Je plan staat. En op het moment zelf doe je iets anders: uit spanning, uit haast, of om een verlies terug te halen. Hier lees je wat er dan in je hoofd gebeurt, en wat je eraan doet.
Elf vragen, twee minuten. Geen account, geen e-mail. Je antwoorden blijven in je browser.
Welke valkuil kost jou het meest?
Bijna elke fout die traders buiten hun plan maken, valt onder een van deze vijf. De meeste mensen herkennen er twee. Eentje weegt meestal het zwaarst.
- 01AngstJe laat goede setups liggen, of pakt je winst te vroeg.
- 02HebzuchtAls het goed gaat, wil je meer dan je plan zegt.
- 03FOMOJe springt op een beweging omdat je hem niet wilt missen.
- 04Revenge tradingNa een verlies wil je het meteen terughalen.
- 05DisciplineJe regels voelen als suggesties zodra het tegenzit.
- +Het journalEén kolom die laat zien of je je regels volgt.
Nieuw op de site
Alle artikelenWat is verliesaversie bij beleggen en traden? Uitleg en kanttekeningen
Verliesaversie: verlies lijkt zwaarder te wegen dan winst. Zo verklaart het vastzitten in verliezers, wat er niet zeker is en je journalregel.Als-dan-regels: zo maak je van je tradingplan een reflex
Waarom een regel in de vorm 'als dit gebeurt, dan doe ik dat' beter standhoudt dan een goed voornemen, wat onderzoek erover zegt en hoe je hem opschrijft.
Het moment, niet de strategie
Na drie verliezen op rij begint er een stemmetje te praten. Je strategie werkt niet. Probeer iets anders. Pak het nu terug. Iedereen die tradet, kent dat stemmetje. Veel traders geven het zelfs een naam, zodat ze het herkennen als het weer begint.
Het probleem is zelden je strategie. Het is het moment waarop je hem moet uitvoeren.
Het verschil tussen traders zit niet in wie dat stemmetje hoort, maar in wie ernaar luistert. Een consistente trader voelt dezelfde spanning en dezelfde hebzucht. Hij handelt er alleen niet naar, omdat zijn regels vooraf al hebben beslist.
Daarom gaat tradingpsychologie niet over je gevoel wegpraten. Het gaat over een opzet waarin je gevoel weinig te zeggen heeft: een getest plan, een klein en vast risico per trade, en een journal dat eerlijk laat zien wat je deed. Zonder die opzet ben je de gokker die hoopt op de volgende trade. Met die opzet ben je het casino, dat alleen kansen neemt die het vooraf heeft doorgerekend.
Herkennen, meten, oefenen
Geen trucjes en geen motivatiepraat. Drie stappen die je naast je werk gewoon kunt doen.
- Herken je valkuilDe zelftest laat in twee minuten zien welk patroon jij het meest herkent, met drie dingen voor deze week.
- Meet wat je echt doetMet een trading journal zie je per trade of je je regel volgde. Je geheugen is milder dan je cijfers.
- Oefen het, liefst niet alleenLees verder in de kennisbank, of werk eraan in de gratis community op Skool, de community van de makers van deze site.
Werk eraan met het journal en de lessen erbij
In de gratis community van de makers van deze site, op Skool, staat het trading journal met de lessen erbij: hoe je het invult, hoe je je weekreview doet en waar je met je vragen terecht kunt.
- Gratis account op Skool
- Journal en lessen op één plek
- Vragen stellen aan andere traders
Je bent niet de enige
Wat je bij jezelf ziet, is al decennia onderwerp van onderzoek naar hoe mensen met geld en risico omgaan. Drie bekende studies:
Mensen voelen een verlies zwaarder dan een even grote winst. Dat verklaart waarom een stop loss zo moeilijk kan voelen.
Kahneman en Tversky, Econometrica, 1979Particuliere beleggers verkopen winnende posities eerder dan verliezende. Dit heet het dispositie-effect.
Odean, Journal of Finance, 1998Particuliere beleggers die het vaakst handelden, haalden na kosten gemiddeld het laagste rendement.
Barber en Odean, Journal of Finance, 2000
Veelgestelde vragen
Wat is tradingpsychologie?
Tradingpsychologie gaat over het gedrag achter je trades. Hoe angst, hebzucht, haast en frustratie je beslissingen sturen, en hoe je ervoor zorgt dat je plan het laatste woord heeft in plaats van je gevoel van dat moment.
Waarom wijk ik af van mijn plan, terwijl ik weet wat ik moet doen?
Omdat weten en uitvoeren twee verschillende dingen zijn. Achter je laptop met een kop koffie is je plan logisch. Op het moment dat er echt geld beweegt, praat er een ander stemmetje mee. Vaste regels, een klein en vast risico per trade en een journal maken het verschil tussen die twee momenten kleiner.
Kan ik mijn emoties bij traden uitschakelen?
Nee, en dat hoeft ook niet. Ervaren traders voelen net zo goed spanning en twijfel. Het verschil is dat ze er niet naar handelen. Daar zijn vaste regels voor, en een risico per trade dat zo klein is dat geen enkele trade je nachtrust kost.
Hoe betrouwbaar is de zelftest?
De zelftest is een spiegel, geen diagnose. Hij laat zien welke valkuil je zelf het meest herkent. Wat je echt doet, zie je pas in je cijfers. Houd daarom naast de test een journal bij en doe de test na een paar weken opnieuw.
Hoeveel tijd kost het om hieraan te werken?
Minder dan je denkt. Een trade in je journal zetten kost ongeveer een minuut. Eén keer per week een kwartier terugkijken is genoeg om patronen te zien. Dat past naast een baan, een bedrijf of een gezin.
Is deze site hulpverlening?
Nee. Deze site geeft educatie over gedrag bij traden. Merk je dat traden voelt als gokken, of dat stoppen niet lukt? Bel dan gratis de hulplijn van Open over gokken op 0800 24 000 22, kijk bij AGOG of praat met je huisarts.
Wie maakt deze site?
Tradingpsychologie.nl wordt gemaakt door een Nederlands team in trading-educatie. We verwijzen naar hun kennisbank en naar de gratis community van FXminds, de community van de makers van deze site. Wie dat zijn en hoe we werken, lees je in het colofon.